Międzynarodowy Dzień Tolerancji
16 listopada obchodzony jest jako Międzynarodowy Dzień Tolerancji. To właśnie dzisiaj policjanci z Wydziału Prewencji Komendy Powiatowej Policji w Głubczycach spotkali się z uczniami Szkoły Podstawowej w Bogdanowicach, aby porozmawiać o tolerancji. Różnorodność powoduje problemy związane z odrzuceniem i lekceważeniem różnicy, a niejednokrotnie skutkuje to separacją, która prowadzi do sprzeczności i konfliktów.
16 listopada 1995 r. państwa członkowskie Organizacji Narodów Zjednoczonych do Spraw Oświaty, Nauki i Kultury (UNESCO) przyjęły Deklarację na temat zasad tolerancji (Declaration of Principles on Tolerance), stąd od 1996 r. 16 listopada obchodzony jest jako Międzynarodowy Dzień Tolerancji. Wspomniany wyżej dokument podkreśla potrzebę poszanowania różnorodności kulturowej, różnych form ekspresji i różnych stylów życia. Podstawą tej Deklaracji jest założenie, że wszyscy ludzie są różni i jedynie tolerancja może zapewnić istnienie różnorodnych społeczności na świecie.
Tolerancja to poszanowanie poglądów, uczuć, upodobań innych osób, a także ich postępowania, choćby były one całkowicie odmienne od naszych, albo zupełnie z nimi sprzeczne. To szacunek dla wolności innych ludzi, ich myśli i opinii oraz sposobu życia. Tolerancja przekłada się na nasz sposób postępowania i traktowania innych, umiejętność współżycia w grupie społecznej, w rodzinie, w społeczeństwie, a także między narodami. Jest drogą do współżycia bez konfliktów, przemocy, a na arenie międzynarodowej bez walk i wojen.
Ciemną stroną tej różnorodności i przejawami braku tolerancji są często przemoc, dyskryminacja, mowa nienawiści, hejt i marginalizacja.
Mowa nienawiści (ang. hate speech), zgodnie z definicją Komitetu Rady Europy, zawartą w załączniku do Rekomendacji Komitetu Ministrów Rady Europy nr R(97), przyjętej 30 października 1997 r. to każda forma wypowiedzi, która rozpowszechnia, propaguje lub usprawiedliwia nienawiść rasową, ksenofobię, antysemityzm lub inne formy nienawiści oparte na nietolerancji, w tym np. agresywny nacjonalizm, etnocentryzm, wrogość wobec przedstawicieli mniejszości, migrantów bądź imigrantów. Język nienawiści to wszelkiego rodzaju negatywne emocjonalnie wypowiedzi wymierzone przeciwko grupom lub jednostkom, ze względu na faktyczną lub domniemaną przynależność do określonej grupy.
Przejawem braku tolerancji może być także hejt, czyli mowa nienawiści w sieci. Może ona występować w postaci słownej, ale też w formie grafiki, np. gifów, memów, ośmieszających czy poniżających filmów. Treści umieszczane przez hejtera w sieci skierowane są pod adresem grupy osób, np. ze względu na pochodzenie etniczne, rasę, wykonywany zawód, wiek, niepełnosprawność, wyznanie, tożsamość płciową, orientację seksualną. Oprócz wyrządzenia krzywdy moralnej i poniżenia osoby, do której są kierowane, nie przedstawiają one żadnych wartości merytorycznych. Co istotne, hejterskie komentarze adresowane do jednej osoby będącej posiadaczem pewnej cechy (np. narodowość, kolor skóry, płeć, niepełnosprawność, wiek) dotykają wszystkie osoby, które tę cechę posiadają, co statystycznie znacząco zwiększa ilość osób czujących się pokrzywdzonymi.

W polskim porządku prawnym są to czyny spenalizowane m.in. w ustawie Kodeks karny :
- art. 119 kk (przemoc i groźba bezprawna);
- art. 256 kk (propagowanie faszyzmu i totalitaryzmu);
- art. 257 kk (znieważenie grupy lub osoby).
Wymienione wyżej kwalifikacje są tylko przykładami przestępstw z nienawiści, wynikającymi wprost z treści przepisów, zaś należy mieć na uwadze, że nienawiść może być motywacją sprawców wielu innych przestępstw.
Pamiętajmy:
- nienawiści i hejtu nie da się niczym usprawiedliwić. U ich podłoża, podobnie jak nietolerancji, leżą najczęściej m.in. poczucie niskiej wartości, brak rzetelnej wiedzy, a także stereotypy dotyczące ludzi i otaczającej rzeczywistości;
- przyczyną nietolerancji i hejtu bywa także strach przed innością – kulturową, religijną, seksualną oraz lęk i poczucie zagrożenia ze strony „innych” i „obcych”;
- powielanie nienawistnych treści, udostępnianie szyderczych, poniżających inne osoby tekstów, memów czy filmów to akceptacja hejtu, nakręcanie spirali nienawiści i jednocześnie przejaw braku tolerancji wobec innych. Dlatego zastanówmy się zanim napiszemy, udostępnimy lub polubimy jakiś komentarz w internecie.
Rodzicu:
- daj dziecku dobry przykład. Ucząc dziecka tolerancji, uczysz go zrozumienia świata i drugiego człowieka;
- komentując otaczającą rzeczywistość i ludzi, odpowiednio dobieraj słowa. Reaguj na mowę nienawiści i hejt w wykonaniu Twojego dziecka. Dziś może być ono ich autorem, jutro stać się ofiarą.
Odróbmy lekcję z tolerancji nie tylko 16 listopada w Międzynarodowym Dniu Tolerancji, ale pamiętajmy o tym każdego dnia. Uczmy się tolerancji wobec różnorodności, bo to one sprawiają, że świat nie jest nudny i monotonny, a nasze życie czynią barwnym i ciekawym.